ทำไมบางคนเป็นไทรอยด์แล้วอ้วน ต่อมไทรอยด์มีหน้าที่อะไร

ทันทีที่ร่างกายเริ่มรู้สึกไม่สบาย เรามักจะนึกถึง 2 สาเหตุได้แก่ปรอทอาจจะเสื่อมสภาพหรือมีบางสิ่งผิดปกติกับต่อมไทรอยด์ ว่าแต่อาการเหล่านี้ เช่น อาการอ่อนเพลียและน้ำหนักตัวที่เพิ่มขึ้นนั้นเกิดจากต่อมไทรอยด์จริงๆหรือเราโยนให้มันเป็นแพะรับบาปกันแน่?

ไม่ผิดหรอกถ้าคุณจะคิดแบบนั้นตั้งแต่แรก เนื่องจากเกือบทุกระบบในร่างกายของเราขึ้นอยู่กับฮอร์โมนบางส่วนที่ถูกผลิตโดยต่อมไทรอยด์ ต่อมซึ่งพบได้ในส่วนหน้าของลำคอและมีรูปร่างรวมถึงขนาดเท่ากับผีเสื้อ ซึ่งจะมีบทบาทสำคัญในการเผาผลาญอาหาร การเจริญเติบโต และจำเป็นต่ออวัยวะเกือบทุกส่วนในร่างกายตั้งแต่สมอง ลำไส้ หัวใจ ผิวหนัง ไปจนถึงระบบย่อยอาหาร ต่อมไทรอยด์จะผลิตฮอร์โมนไทรอกซิน (หรือ T4) ซึ่งจะกระจายไปยังอวัยวะทั้งหมดของเรา และเมื่อไปถึงอวัยวะปลายทาง ฮอร์โมนไทรอกซินจะถูกเปลี่ยนเป็นอีกฮอร์โมนหนึ่งได้แก่ไตรไอโอโดไทโรนีน (หรือ T3) โดยฮอร์โมนเหล่านี้จะควบคุมการเต้นของหัวใจและกระบวนการเผาผลาญของตับ ร่างกายของเราต้องพึ่งพาฮอร์โมนไทรอยด์ซึ่งหมายความว่าเมื่อเกิดปัญหาขึ้นเราก็จะสามารถรู้สึกได้หลายๆทาง ภาวะต่อมไทรอยด์ทำงานเกินจะเกิดขึ้นเมื่อต่อมไทรอยด์ผลิตฮอร์โมนออกมามากเกินไปและทำให้ระบบทั้งหมดในร่างกายทำงานเร็วขึ้นจนเกิดผลลัพธ์ที่ตามมา เช่น อาการประหม่า กังวล เหงื่อออก หรือน้ำหนักลดลงอย่างเห็นได้ชัด

ในทางกลับกันภาวะพร่องไทรอยด์ฮอร์โมนจะเกิดขึ้นเมื่อต่อมไทรอยด์ผลิตฮอร์โมนน้อยเกินไปจนดูเหมือนว่าร่างกายของคุณทำงานช้าลง อาการดังกล่าวประกอบไปด้วยความรู้สึกหดหู่ เหนื่อย ตัวบวม ผิวหนังและเส้นผมแห้งกร้าน รวมถึงน้ำหนักตัวเพิ่มขึ้นทั้งๆที่รับประทานอาหารเพื่อสุขภาพ หรือแม้แต่กำลังควบคุมน้ำหนัก เมื่อเกิดภาวะต่อมไทรอยด์ทำงานเกินและภาวะพร่องไทรอยด์ฮอร์โมน เรามักจะโทษว่าเกิดจากโรคภูมิคุ้มกันทำลายตัวเอง นอกจากนี้ภาวะต่อมไทรอยด์ทำงานเกินยังมีความเกี่ยวข้องกับโรคคอพอกตาโปน ขณะที่ภาวะพร่องไทรอยด์ฮอร์โมนเชื่อมโยงกับโรคต่อมไทรอยด์อักเสบ ทั้งสองกรณีนี้คือสาเหตุที่ทำให้ร่างกายเคลื่อนไหวและระบบภูมิคุ้มกันของร่างกายทำงานผิดปกติ ภาวะต่อมไทรอยด์ทำงานเกินมักจะพบในผู้หญิงที่มีอายุน้อย ส่วนภาวะพร่องไทรอยด์ฮอร์โมนสามารถเกิดได้ในทุกช่วงอายุ นอกจากนี้โรคต่อมไทรอยด์มีแนวโน้มที่จะถ่ายทอดกันทางพันธุกรรม ชาวสหรัฐมากกว่าร้อยละ 12 มีโอกาสที่จะเป็นโรคต่อมไทรอยด์ ขณะที่ร้อยละ 60 ไม่รู้ตัวว่าไม่เป็นโรคนี้

สิ่งที่ยุ่งยากเกี่ยวกับโรคต่อมไทรอยด์คืออาการทั้งหมดจะไม่เฉพาะเจาะจงซึ่งหมายความว่าคุณอาจมีอาการอย่างใดอย่างหนึ่งหรือทั้งหมดและไม่จำเป็นว่าต้องเกิดจากต่อมไทรอยด์ด้วย อย่างไรก็ตามการตรวจเลือดเป็นเพียงวิธีเดียวที่จะรู้ว่าสาเหตุเกิดจากไทรอยด์จริงหรือไม่ นอกจากนี้คุณยังอาจมีอาการอื่นๆสิ่งที่น่าสงสัยซ่อนเร้นอยู่ด้วย เช่น โรคโลหิตจางซึ่งมีอาการร่วมกับภาวะขาดไทรอยด์ฮอร์โมนตั้งแต่อาการอ่อนเพลีย เหนื่อยง่าย และหนาวสั่น

ปัญหาต่อมไทรอยด์เป็นเรื่องที่พบได้โดยทั่วไป หากคุณคิดว่ามีสิ่งผิดปกติเกิดขึ้นไม่ว่าเป็นความรู้สึกกังวลที่มากกว่าปกติ เซื่องซึม และน้ำหนักตัวที่เพิ่มขึ้น คุณควรรีบเข้ารับการตรวจทันที แม้ว่าโรคต่อมไทรอยด์จะมีอาการไม่แน่นอนแต่ถ้าคุณรู้เท่าทันต่อมเล็กๆนี้ได้ก็ถือเป็นจุดเริ่มต้นที่ดี

ที่มา issue247