เบาหวานภัยเงียบ คุกคามสุขภาพคนทั่วโลก

"เบาหวาน" เป็นโรคที่เปรียบได้กับมหันตภัยเงียบคอยเล่นงานประชากรทั่วโลก และอัตราผู้ป่วยด้วยโรคนี้เพิ่มขึ้นถึงปีละ 180 ล้านคน ทำให้องค์การอนามัยโลก (ดับเบิลยูเอชโอ) ต้องกำหนดให้วันที่ 14 พ.ย.ของทุกปีเป็น "วันเบาหวานโลก" เพื่อให้ชาติสมาชิกร่วมกันรณรงค์ให้ความรู้แก่ประชาชน

ศูนย์เบาหวานและต่อมไร้ท่อกรุงเทพ โรงพยาบาลกรุงเทพ ให้ข้อมูลว่า "โรคเบาหวาน" คือ ภาวะที่ระดับน้ำตาลในเลือดเพิ่มขึ้นสูงกว่าปกติ

ในสภาพร่างกายที่สมบูรณ์นั้น ตับอ่อนจะผลิตฮอร์โมน "อินซูลิน" ทำหน้าที่เปลี่ยนน้ำตาลให้เป็นพลังงานสำหรับร่างกาย  แต่เมื่อเกิดโรคเบาหวานขึ้น กระบวนการข้างต้นจะมีความผิดปกติอันเนื่องจากสาเหตุอย่างใดอย่างหนึ่ง คือ ตับอ่อนไม่ผลิตอินซูลิน (เบาหวานประเภท 1) หรืออินซูลินไม่สามารถทำหน้าที่ได้อย่างสมบูรณ์เพราะปริมาณที่ถูกผลิตขึ้นมานั้นไม่เพียงพอ หรือการที่เซลล์ร่างกายต่อต้านการทำงานของอินซูลิน (เบาหวานประเภท 2)

ซึ่งจริงๆ แล้วโรคเบาหวานประเภท 2 เป็นชนิดที่เป็นกันมากที่สุด คิดเป็นร้อยละ 90 ของจำนวนผู้ป่วยเบาหวานทั้งหมดั้

โรคเบาหวานยังเป็นสาเหตุของการเพิ่มระดับไขมันในเลือด (คอเลสเตอรอลและไตรกลีเซอไรด์) โรคแทรกซ้อนที่เกิดจากโรคเบาหวานยังรวมถึงการเพิ่มความเสี่ยงของโรคหัวใจและหลอดเลือด, การหมุนเวียนของเลือดที่ไม่เพียงพอและทำให้เสี่ยงต่อการถูกตัดอวัยวะ, ลดการมองเห็นและเกิดอาการไตวาย

สำหรับปัจจัยเสี่ยงต่อการป่วยเป็นโรคเบาหวาน ได้แก่ เกิดในครอบครัวที่มีประวัติป่วยด้วยโรคเบาหวานประเภท 2, มีพัฒนาการของโรคเบาหวานระหว่างการตั้งครรภ์ (เบาหวานจากการตั้งครรภ์), มีภาวะน้ำหนักเกิน, ออกกำลังกายน้อยมากและปกติเป็นคนไม่กระฉับกระเฉง และเป็นผู้สูงวัย

ส่วนการจับสัญญาณของโรคเบาหวาน โดยปกติแล้วโรคเบาหวานประเภท 2 จะเกิดขึ้นอย่างช้าๆ และคนส่วนมากมักไม่ทราบว่าตนเองเป็นโรคนี้ จนกระทั่งเกิดอาการของโรคแทรกซ้อนต่างๆ ลักษณะอาการของโรคเบาหวานประเภท 2 ส่วนมากที่รู้กัน อาทิ อาการกระหายน้ำอย่างมาก ปัสสาวะบ่อย หิวบ่อย น้ำหนักตัวลดลง ไม่มีแรง เห็นภาพไม่ชัด บาดแผลหรือรอยถลอกต่างๆ หายช้าลง มือเท้าชาหรือหมดความรู้สึก มีการติดเชื้อเรื้อรังตามบริเวณผิวหนัง เหงือก ช่องคลอด หรือทางเดินปัสสาวะ

เราสามารถป้องกันโรคเบาหวานได้หลายวิธี เช่น ลดน้ำหนักส่วนเกิน หมั่นเต้นแอโรบิก อย่างน้อย 5 ครั้งต่อสัปดาห์ ประมาณ 30 นาทีต่อวัน ฝึกความแข็งแกร่งของกล้ามเนื้อเพื่อให้ร่างกายเผาผลาญแคลอรีดีขึ้น และออกกำลังเพิ่มความยืดหยุ่นของกล้ามเนื้อ

แต่สำหรับผู้ป่วยควรปรึกษาแพทย์ก่อน เพื่อวางแผนการออกกำลังที่เหมาะสม